Tuesday, 24 March 2020

Online exams

Asc Waxaa bilaabi doonaa imtixaan ah
Dugsiga sare madooyinka chemistry iyo biology
Insha allaah

Thursday, 23 January 2020

Semester hours

Semester hours
 ☞ a unit of academic credit; one hour a week for an academic semester
 synonyms: credit hour

Wednesday, 26 December 2018

Hoooooooyo

Ma jeceshahay hooyadaa

1.Imisa habeen ayaan seexday aniga oo aan maro ama go'  hugsaneen oo aan soo toosay aniga oo hugsan.
2. Waxaa tahay tii caaneheeda isiisay.
3. Waxaa tahay qofkii xanaaneeyey aniga oo aan cayaanka iska celin karin.
4. Hooyo waxaa tahay qofkii ifahmay aniga oon hadlin karin.
5. Hooyo waxaa tahay qof useejaday is aan u seexdo hurdo raaxaleh.
6.hooyo waxaa tahay qofkii qaban jiray aniga oo aan qabaysan karin.
8.hooyo waxaa tahay qofki ii labisi jiray aniga oo aan labisan karin.
9.hooyo waxaa tahay waxaa tahay qofka isugi jiray ilaa aan ka hurdo.
10. Hooyo waxaa tahay qofka tahay qofkaan itoosin jirin marka aan hurdaayo.
11. Hooyo waxaa tahay qofka hadalkayga ku farxi jiray xili dadka kale ay igu qoslayeen.
12. Hooyo waxaa tahay qofki aniga waxba ahayn libaax iga dhigayse.
13. Hooyo waxaa tahay qofki duqsiga ama madrasada quraanka igeen jirtay.
14. Hooyo waxaa tahay qofki iilabisi jiray markaa schoolka aadayo.
15. Hooyo waxaa tahay qof isoo doonaaye hadii aan duqsiga ama schoolka ku soo daaho.
16. Hooyo waxaa tahay qofka ila jooga marka ay dadka oo dhan iga kala tagaan.
17. Hooyo waxaa tahay qofkii mar allaah abuuray oo aan markale dib u heleenin.
18. Hooyo waxaa tahay qofkii socodka, hadalka , qoraalka farta soomaaliga, iyo wax walba oo wanaagsan.
19. Hooyo waxaa tahay farxadayda aduunka iyo janadayda aqaaro
20. Hooyo waxaa tahay qofki 9 bil iyo sugooda caloosha igu siday dhibta foosha iga soo martay.

Monday, 17 December 2018

Dhiig bax (heamorrhage=bleeding)



Heamorrhage: waa erey greek ah micnihiisana waa dhiig bax, hadaba dhiigbax waxaa lagu qeexaa marka uu dhiig fara badan ka baxo wareega dhiiga, waxaana loo kala saraa labo nooc oo kala ah:
1. External hemorrhage: dhiig bax ka dhaca jirka dibadiisa (banaankiisa).
2. Internal heamorrhage: waa dhiig bax ka dhaca jirka gudihiisa.
Fg: hadaba dhiig baxa waxaa sababa marka ay dhaawacmaan ama ay go'aan sedex xidid oo kala ah:
B.artery=halbowle
T. Vein=aroore
J. Capillary= teeftaafyo
Artery bleeding: waa marka ay go'aan ama ay dhaawacmaan xididada halboowlayaasha waxaana ka yimaada dhiig guduudan oo si xoogan usocda waana dhiig saafi ah waayo waxuu lee yahay oxygen.
Venous bleeding: waa marka ay go'aan ama ay dhaawacmaan xididada aroorayaasha waxaana ka yimaada dhiig madoow oo meel dhexaada usocda.
Capillary bleeding: waa marka ay go'aan ama ay dhaawacmaan xididada teftaafyadaa waxaana ka yimaado dhiig caadi ah oo si aayar ah usocda.
Calaamadaha dhiig baxa:
*dhiig bax
*dhidid habeenkii ah iyo maalintii
*shoog ama naxdin
*garaaca wadnaha oo kordha
*cadaadiska dhiiga oo hoos u dhaca
Gargaarka dhiig baxa:
*marka hore qofka dhiig baxaya waa in aad jiifisaa ama aad fadhiisisaa.
* lug ama gacan meesha uu dhiiga ka socdo waa inaad ka sara marisaa jirka intiisa kale.
*meesha uu dhiiga ka socdo waa in aad ku cadaadisaa suuf ama maro nadiif ah .
* sidoo kale meesha uu dhiig ka socdo waa in aad ka xirtaa meel in yar ka sareyso 30 daqiiqo  mar waa in aad dabcisaa.
*qofka dhiig baxaya waa in aad ku durtaa cirbadaha dhiig joojinta.
Fiiro gaar ah: waligaa qof dhaawac haku xirin fiilo ama wax adag waayo waxaa imaanayo dhaawac kale

Friday, 7 December 2018

10 Faa'iido oo laga helo cabista biyaha


Cabista biyaha waxay leedahay faa'iidooyin aan halkan lagu soo koobi karin.
Balse waxaa soo gudbinaynaa
 10 Kamid ah faa'iidooyinka laga helo cabista biyaha:
1. Cabista biyaha waxay ladagalamaan shuluqnimada ama buurnaanta ( cayilka) xad dhaafka ah.
2.waxaa ka hortag u yihiin cudurada maqaarka ku dhaco.
3. Waxay ladagaalamaan caabuqa (infections).
4.waxay sunta ka saaraan jirka ( sunta hawada, cunada iyo dawooyinka).
5. Waxay ka hortag u yihiin cudurada wadna.
6.waxay ka hortagaan xanuunka kalagoys yada, murqa iyo curada lafaha(arthritis).
7.waxay ka qayb qataan joogtaynta heerkulka jirka.
8. Waxay ka hortagaan calool-fadhiga, waxa uuna ka mid yahay calool-fadhigu sababaha keena babaasiirka.
9. Waxay ka hortag u yihiin kansar.
10. Waxay wax tar uleeyihiin xubnaha taranka ( reproductive system).

Thursday, 29 November 2018

Why good vision is so important?



If one sense is missing, the other senses have to take over the work. The eyes play an important role in this.



The human senses are our contact to the environment. The human brain combines the fireworks of neurons of seeing, hearing, smelling, tasting, and touching into a meaningful whole. But we don't think about our senses until an organ stops working.Humans have five senses: the eyes to see, the tongue to taste, the nose to smell, the ears to hear, and the skin to touch. By far the most important organs of sense are our eyes. We perceive up to 80 per cent of all impressions by means of our sight . And if other senses such as taste or smell stop working, it's the eyes that best protect us from danger.


Example: colds

Cold viruses hit on average three or four times a year. When people catch cold they feel terribly tired and their sense of smell and taste deteriorates. As a result, it is suddenly no longer possible for us to smell rotten food. Smell is a genetically predetermined program. It used to be essential for survival, as the only possible way to distinguish what was edible from what was inedible was through smell. If the sense of smell stops working, the eyes need to take over, both in looking for mould and other traces as well as in reading the small print of the expiry dates.






































Ogaysiis

Waa iib buugaagtaan
waana qiimo jaban
gmailka baan kugu soo diraynaa



Iyo kuwa kale


Wednesday, 28 November 2018

Casharka koowaad ee gargaarka dagdaga (first aid)

1)Waa maxay caafimaad?
Caafimaad waa xaalad dhamaystiran xaga makaxda, muuqaalka iyo nashaadka wanaagsan ee ma'ahan in uu cudur kamaqan yahay oo kaliya (who).

Ujeedooyinka cilmiga caafimaadka:
1. Kawarqabida xalada caafimaad ee jirka.
2. Kafogaanshaha waxyaabaha keena cudur IWM.
3. In laga haqabtiro baahida ay uqabto bulshada xaga caafimaadka.
Suruudaha udagan qofka baranaya cilmiga caafimaadka:
1. Waa in aan aadan ku gorgortamin bukaanka ama dhaawaca dushiisa.
2. Waa in aadan ka ash ashin bukaanka.
3. Waa in aadan kaxishoon bukaanka.
4.waa in aadan noqonin qof war kiisa badan yahay ama warbadan.
5. Waa in aadan ku dhaqmin falxaasidnimo ama anshax xumo ah.
Fiiro gaar ah caafimaadka waa ka mamnuuc eex iyo qabiilays ama kooxaysi.
2) waa maxay cudur ama bukto?
Cudur waa xaaladkasta oo aan caadi ahayn kaasoo sababa dhibaatooyin guud iyo mid gaar ahaaneed kuna dhacdo qaabdhismeedka jirka iyo shaqada jirka bini aadamka.
3) waa maxay daawo?
Daawo waa waxwalba oo qiyaas leh loona isticmaalo jirka looguna talagalay ka hortag ama daawayn cudur.
daawada waxa aya jirka u gashaa ilaa 5 qaab: durid ama kumudid, laqid ama dhunjin, marmarin ama ku dhabooqid, hawo ahaan, galin sida suboostada gadaal lagaliyo.
Fiiri gaar: walaal ha isticmaalin daawo uu san  dhaqtar soo qorin.

Halista qaniishada ama qaniinyada dadka (first aid)

Waxaa is waydiin lahayn in qaniinshada dadka ay halistahay.

Lkn waxa jiri kara dad aan ka war qabin in qaniinyada dadka ay halis tahay.
Qaniin yada dadka waxay sababtaa cuduro badan. Hadaba afka qofka wax qaniinaayo waxaa ku jiri kara
virus ama bacteria. Ama qofka waxa uu qabi karaa cudur halis ah oo an daawo lahayn.
daawayn ama latacaalid:
1. Hadaba hadii aad lakulanto qof laqininay markiiba ku dhaq meesha laga qaniinay sabuun iyo biyo ama liin ku xoq.
2. Kaduub qofka meesha dhaawaca garay.
3. hadii uu dhiig bax jiro dhiig baxa jooji oo kudur dhiig joojin.
4. Qofka waa in lagu duraa cirbad anti tetanus 24  saac gudahooda 
5. Waa in qofka wax qaniinay iyo qofka la qaniinay laga baraa cudurada halista ah.
6. Hadii uu qofka laqaniinay miir la' yahay hadaba horay ula carar oo isbitaal u qaad 
fiiro gaar ah:
Walaal qof ha qaniinin iskana jir in uu qof ku qaniino